Επιμορφωτικό Online Σεμινάριο: Βιομηχανική Συντήρηση και Αξιοπιστία Εξοπλισμού

Μάθημα 1 Ορισμοί και κατηγοριοποίηση βιομηχανικής συντήρησης

• Έννοια και βασικοί στόχοι της βιομηχανικής συντήρησης.
• Σχέση συντήρησης με την παραγωγικότητα, την ποιότητα και την ασφάλεια.
• Κύκλος ζωής μηχανημάτων και εγκαταστάσεων.
• Βασικές κατηγορίες εξοπλισμού:
  • παραγωγικός εξοπλισμός,
  • βοηθητικές εγκαταστάσεις,
  • ηλεκτρομηχανολογικός εξοπλισμός,
  • εξοπλισμός ασφαλείας και περιβάλλοντος.
• Αρμοδιότητες του τμήματος συντήρησης.
• Συνεργασία συντήρησης με παραγωγή, ποιότητα, αποθήκη και προμήθειες.
• Προγραμματισμένες και έκτακτες εργασίες.
• Άμεσο και έμμεσο κόστος συντήρησης.
• Συνέπειες της ανεπαρκούς συντήρησης.
• Βασικές αρχές ασφαλούς εκτέλεσης εργασιών συντήρησης και Lockout/Tagout.

Μάθημα 2: Διορθωτική, προληπτική και προβλεπτική συντήρηση

• Διορθωτική συντήρηση μετά την εμφάνιση βλάβης.
• Προγραμματισμένη και μη προγραμματισμένη διορθωτική συντήρηση.
• Προληπτική συντήρηση βάσει χρόνου ή ωρών λειτουργίας.
• Προβλεπτική συντήρηση βάσει πραγματικής κατάστασης του εξοπλισμού.
• Επιθεώρηση και αυτόνομη συντήρηση από τους χειριστές.
• Συντήρηση βάσει αξιοπιστίας – Reliability-Centered Maintenance.
• Ενδεικτικές τεχνικές προβλεπτικής συντήρησης:
  • μέτρηση κραδασμών,
  • θερμογραφία,
  • ανάλυση λιπαντικών,
  • μέτρηση θερμοκρασίας,
  • παρακολούθηση θορύβου,
  • ηλεκτρικές μετρήσεις.
• Πλεονεκτήματα και περιορισμοί κάθε μεθόδου.
• Κριτήρια επιλογής στρατηγικής συντήρησης.
• Συνδυασμός διαφορετικών στρατηγικών στο ίδιο εργοστάσιο.
• Έννοια της συντήρησης μέχρι την αστοχία – run to failure.
• Υπολογισμός συνολικού κόστους μιας βλάβης.

Μάθημα 3: Ιεράρχηση εξοπλισμού βάσει κρισιμότητας

• Έννοια της κρισιμότητας εξοπλισμού.
• Γιατί δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται όλα τα μηχανήματα με τον ίδιο τρόπο.
• Καθορισμός κριτηρίων αξιολόγησης.
• Βαθμολόγηση πιθανότητας και σοβαρότητας.
• Δημιουργία πίνακα κρισιμότητας.
• Κατηγοριοποίηση εξοπλισμού
• Σύνδεση κρισιμότητας με:
  • συχνότητα συντήρησης,
  • προτεραιότητα εντολών εργασίας,
  • απόθεμα ανταλλακτικών,
  • παρακολούθηση KPIs,
  • ανάγκη προβλεπτικών μετρήσεων.
• Περιοδική επαναξιολόγηση της κρισιμότητας.

Μάθημα 4: Δημιουργία μητρώου μηχανημάτων και καρτέλας εξοπλισμού

• Κωδικοποίηση εξοπλισμού και δημιουργία μοναδικού κωδικού.
• Ιεραρχική δομή εγκατάστασης
• Βασικά στοιχεία καρτέλας εξοπλισμού.
• Καταχώριση σχεδίων, εγχειριδίων και πιστοποιητικών.
• Ιστορικό βλαβών, επισκευών και παρεμβάσεων.
• Καταχώριση μετρήσεων και επιθεωρήσεων.
• Σύνδεση μητρώου με πρόγραμμα συντήρησης.
• Χρήση QR code ή barcode για γρήγορη πρόσβαση στην καρτέλα.
• Έλεγχος πληρότητας και επικαιροποίηση στοιχείων.

Μάθημα 5: Σχεδιασμός προγράμματος προληπτικής συντήρησης

• Συλλογή οδηγιών από κατασκευαστές και τεχνικά εγχειρίδια.
• Αξιοποίηση της εμπειρίας των τεχνικών και του ιστορικού βλαβών.
• Καθορισμός εργασιών ανά μηχάνημα:
  • επιθεώρηση,
  • καθαρισμός,
  • λίπανση,
  • σύσφιξη,
  • ρύθμιση,
  • αντικατάσταση αναλώσιμων,
  • λειτουργικές δοκιμές,
  • μετρήσεις ασφαλείας.
• Καθορισμός συχνότητας.
• Καθορισμός υπευθύνων και απαιτούμενων ειδικοτήτων.
• Εκτίμηση διάρκειας εργασιών και απαιτούμενων πόρων.
• Προγραμματισμός στάσης μηχανήματος.
• Σύνταξη εντολής εργασίας και checklist.
• Καταγραφή αποτελεσμάτων και ευρημάτων.
• Διαχείριση εκκρεμών εργασιών – maintenance backlog.
• Παρακολούθηση ποσοστού ολοκλήρωσης του προγράμματος.
• Αναθεώρηση συχνοτήτων βάσει πραγματικών δεδομένων.

Μάθημα 6: Ανάλυση βλαβών με 5 Why και διάγραμμα Ishikawa

• Διαφορά μεταξύ συμπτώματος, άμεσης αιτίας και βασικής αιτίας.
• Πότε απαιτείται διερεύνηση βλάβης.
• Συλλογή αντικειμενικών στοιχείων.
• Εφαρμογή της μεθόδου 5 Why.
• Κανόνες σωστής διατύπωσης των διαδοχικών «Γιατί».
• Αποφυγή εύκολης απόδοσης της βλάβης σε ανθρώπινο λάθος.
• Διάγραμμα Ishikawa και βασικές κατηγορίες αιτιών.
• Επιβεβαίωση της βασικής αιτίας με στοιχεία.
• Διορθωτικές και προληπτικές ενέργειες.
• Καθορισμός υπευθύνου και προθεσμίας.
• Έλεγχος αποτελεσματικότητας ενεργειών.
• Τεκμηρίωση αναφοράς βλάβης.

Μάθημα 7: FMEA εξοπλισμού και εντοπισμός κρίσιμων αστοχιών

• Έννοια και σκοπός της FMEA εξοπλισμού.
• Ανάλυση εξοπλισμού σε λειτουργίες και υποσυστήματα.
• Προσδιορισμός πιθανών τρόπων αστοχίας.
• Προσδιορισμός επιπτώσεων κάθε αστοχίας.
• Προσδιορισμός πιθανών αιτιών.
• Υφιστάμενοι έλεγχοι πρόληψης και ανίχνευσης.
• Αξιολόγηση:
  • σοβαρότητας,
  • πιθανότητας εμφάνισης,
  • δυνατότητας ανίχνευσης.
• Υπολογισμός αριθμού προτεραιότητας κινδύνου RPN.
• Ερμηνεία και περιορισμοί του RPN.
• Ιεράρχηση προτεινόμενων ενεργειών.
• Σύνδεση FMEA με προληπτική και προβλεπτική συντήρηση.
• Αναθεώρηση της αξιολόγησης μετά την εφαρμογή ενεργειών.
• Διατήρηση της FMEA ως δυναμικού εγγράφου.

Μάθημα 8: Ανταλλακτικά και διαχείριση τεχνικής αποθήκης

• Ρόλος της τεχνικής αποθήκης στη διαθεσιμότητα του εξοπλισμού.
• Κατηγοριοποίηση ανταλλακτικών:
  • κρίσιμα,
  • ασφαλείας,
  • λειτουργικά,
  • αναλώσιμα,
  • επισκευάσιμα,
  • χαμηλής συχνότητας χρήσης.
• Κωδικοποίηση και πλήρης περιγραφή ανταλλακτικού.
• Σύνδεση ανταλλακτικού με συγκεκριμένα μηχανήματα.
• Καθορισμός ελάχιστου και μέγιστου αποθέματος.
• Σημείο αναπαραγγελίας και απόθεμα ασφαλείας.
• Χρόνος προμήθειας και αξιοπιστία προμηθευτή.
• Ανάλυση ABC βάσει αξίας και κατανάλωσης.
• Διαχείριση κρίσιμων ανταλλακτικών χαμηλής κατανάλωσης.
• Έλεγχος εισαγωγών και εξαγωγών.
• Απογραφές και έλεγχος αποκλίσεων.
• Συνθήκες αποθήκευσης.
• Διαχείριση παλαιωμένων και καταργημένων ανταλλακτικών.
• Αξιολόγηση και παρακολούθηση προμηθευτών.

Μάθημα 9: KPIs συντήρησης – MTBF, MTTR, διαθεσιμότητα και downtime

• Ρόλος των δεικτών επίδοσης στη λήψη αποφάσεων.
• Προϋποθέσεις αξιόπιστης συλλογής δεδομένων.
• Διάκριση μεταξύ προγραμματισμένης και απρογραμμάτιστης διακοπής.
• MTBF – Μέσος χρόνος μεταξύ βλαβών
• MTTR – Μέσος χρόνος αποκατάστασης
• Τεχνική διαθεσιμότητα
• Υπολογισμός downtime ανά μηχάνημα και αιτία.
• Συχνότητα βλαβών και επαναλαμβανόμενες αστοχίες.
• Ποσοστό προγραμματισμένης έναντι έκτακτης συντήρησης.
• Ποσοστό εμπρόθεσμης ολοκλήρωσης προληπτικών εργασιών.
• Maintenance backlog και χρόνος απόκρισης.
• Κόστος συντήρησης ανά μηχάνημα ή μονάδα παραγωγής.
• Δημιουργία μηνιαίου dashboard συντήρησης.
• Καθορισμός στόχων και ανάλυση τάσεων.
• Αποφυγή λανθασμένης ερμηνείας των δεικτών.

Μάθημα 10: CMMS και ψηφιακή οργάνωση της συντήρησης

• Τι είναι το CMMS – Computerized Maintenance Management System.
• Βασικές λειτουργίες ενός CMMS.
• Δημιουργία και κύκλος ζωής εντολής εργασίας
• Κατηγοριοποίηση προτεραιότητας εργασιών.
• Χρήση κινητού τηλεφώνου ή tablet από τεχνικούς.
• QR codes για άμεση πρόσβαση στην καρτέλα εξοπλισμού.
• Ψηφιακά checklists και επισύναψη φωτογραφιών.
• Αυτοματοποιημένες ειδοποιήσεις και υπενθυμίσεις.
• Διασύνδεση CMMS με ERP, αποθήκη ή συστήματα παραγωγής.
• Καθαρισμός και προετοιμασία δεδομένων πριν από την εφαρμογή.
• Ρόλοι χρηστών και δικαιώματα πρόσβασης.
• Εκπαίδευση προσωπικού και διαχείριση της αλλαγής.
• Βασικά κριτήρια επιλογής λογισμικού CMMS.
• Πιλοτική εφαρμογή σε περιορισμένο αριθμό μηχανημάτων.